AA

AA AA AA
Bạn đọc báo tin | 31/08/2017 15:31

Đông Anh: Luật sư nói gì về việc 10 hộ dân có nhà bị phá dỡ?

PhapluatNet Luật sư Nguyễn Tiến Đạt, đoàn Luật sư TP Hà Nội cho rằng, các cơ quan chức năng cần làm rõ việc chuyển nhượng đất trái phép của ông Dẫn khiến 10 hộ dân tại xã Vĩnh Ngọc, Đông Anh bỗng dưng lâm vào cảnh “màn trời, chiếu đất” do mua phải đất bị cưỡng chế.

Vừa qua, tòa soạn PhapluatNet đã nhận được đơn kêu cứu của nhiều hộ dân hiện đang sinh sống ổn định trên khu đất tại thôn Ngọc Giang, xã Vĩnh Ngọc, huyện Đông Anh, Hà Nội. Theo nội dung đơn kêu cứu của người dân, ngày 17/8, UBND xã Vĩnh Ngọc đã tổ chức một lực lượng các ban ngành gồm 130 người kéo về cưỡng chế và đập phá tan tành 10 ngôi nhà của các hộ dân hiện đã và đang ăn ở sinh sống ổn định từ năm 2012 đến nay.

Đại diện các hộ gia đình có nhà bị phá dỡ bức xúc chia sẻ với PV. Ảnh: PhapluatNet

“Từ ngày đầu tiên vào năm 2012, do hoàn cảnh làm việc, công tác, lao động tại Hà Nội, chân ướt chân ráo đến địa phương. Chúng tôi bị môi giới dẫn dắt đến với ông Đinh Văn Dẫn để trao đổi, mua bán những phần đất chia lô khoảng trên 1000m2 diện tích thầu khoán để trồng cây thả cá. Do vị trí liền kề sát với dân khó giao, ông Dẫn chủ động ký bán cho chúng tôi và hứa xây dựng được nhà ở tạm cấp 4 giống như hàng trăm ngôi nhà khác đã xây xong trên loại đất như thế để sinh sống…”, trong đơn kêu cứu viết:​​​​​​.

Các vật dụng trong nhà giờ chỉ còn lại chiếc chiếu và tấm phản tạm bợ. Ảnh: PhapluatNet

Ngày 25/8, PV đã tìm gặp các hộ gia đình có nhà bị tháo dỡ để xác minh thông tin, chị Trần Thị Hà là người dân có ngôi nhà cấp 4 bị tháo dỡ cho biết, chị đã mua đất của một người chủ cũ tên là Đinh Văn Dẫn vào năm 2012, lúc mua bán theo giấy tờ viết tay là 62m. Đến năm 2014, ông Dẫn đã cho thợ xây dựng thành nhà ở, từ đó đến nay gia đình chị cứ thế sinh sống và không xảy ra bất cứ chuyện gì. Cùng hoàn cảnh với chị Hà là anh Nguyễn Thế Kiên, cũng là người trực tiếp mua lại kho xưởng của ông Dẫn đã xây lên trước đó và đến năm 2012 anh mới nâng cấp lên thành nhà để ở cho đến nay.

Người già, trẻ nhỏ cùng các thành viên trong gia đình đang tìm kiếm những vật dụng còn sót lại sau đống đổ nát. Ảnh: PhapluatNet

Trong số những gia đình này có chị Đinh Thị Huyên (quê gốc ở thôn Ngọc Giang, xã Vĩnh Ngọc), chị Huyên đang một mình nuôi con nhỏ, cũng mua đất của ông Dẫn từ năm 2013 và bắt đầu xây dựng thành nhà cấp 4 từ năm 2014. Với miếng đất 50m2, từ lúc xây chưa thấy chính quyền ý kiến lần nào, đến khi mẹ con chị đã sống ổn định rồi thì nhà bị dỡ mất. Chị Huyên không hiểu nguyên nhân gì dẫn đến việc chính quyền xã thẳng tay gọi người cùng máy móc xuống địa bàn tổ chức đập phá cưỡng chế các hộ dân có hoàn cảnh khó khăn, lam lũ như vậy.

Liên quan đến việc cưỡng chế, tháo dỡ nhà của người dân ở trên, Phó chủ tịch UBND xã Vĩnh Ngọc ông Trần Văn Thức cho biết, các hộ dân đang sinh sống nhiều năm vừa qua là do họ tự ý "nhảy dù" lấn chiếm đất công. Nguồn gốc đất nơi này trước đây được giao khoán cho ông Dẫn thuê canh tác làm ao cá, trồng cây có thời hạn, không được phép xây dựng thành nhà để ở hoặc để bán. Chính quyền đã nhiều lần nhắc nhở, tuyên truyền, ra thông báo về việc tự nguyện tháo dỡ các căn nhà xây dựng trên đất vi phạm này.

Các hộ dân không biết đi đâu về đâu, họ phải dựng những lán nhỏ để ở tạm sống qua ngày. Ảnh: PhapluatNet

Trước câu hỏi: "Ông Dẫn bán đất công là trái pháp luật, là lừa người dân, tại sao chính quyền không ngăn chặn xử lý để đến bây giờ người dân phải chịu thiệt hại?" của PV, ông Thức cho rằng, nếu ông Dẫn lừa đảo thì ông Dẫn phải chịu trách nhiệm trước pháp luật, vì chính quyền đã ngăn cản nhiều lần, thậm chí công an cũng đã vào cuộc. Tuy nhiên, việc xử lý ông Dẫn như thế nào thì thuộc thẩm quyền của bên cơ quan công an.

PV tiếp tục đặt vấn đề về việc người dân bức xúc phản ánh trên địa bàn hiện nay còn nhiều công trình vi phạm, xây dựng kiên cố lên đến nhiều tầng nhưng tại sao xã không xử lý, tại sao không đập một thể luôn? Phó chủ tịch xã Vĩnh Ngọc cho hay: “Chúng tôi chưa để ý, những chỗ các anh nói chúng tôi cũng chưa biết được có vi phạm hay không, khi nào làm rõ đúng có vi phạm thì chúng tôi sẽ xử lý sau.”

Tuy nhiên, theo nội dung đơn của người dân lại cho rằng, do chính quyền buông lỏng quản lý, cán bộ làm ngơ để cho các hộ dân bị ông Dẫn đưa vào vòng sai phạm. Mười nóc nhà to chứ không phải bé như cái kim và đã tồn tại gần chục năm trời. Nếu nhất quyết không cho xây dựng hoặc phát hiện ông Dẫn bán đất công làm thất thoát hàng tỷ đồng của nhà nước thì phải kịp thời xử lý ngay. Chính quyền đã làm ngơ cho xây dựng lên thành nhà ở, đồng ý cấp điện, cấp sổ tạm trú cho các hộ dân ăn ở ổn định và đóng góp đầy đủ mọi khoản tiền phúc lợi xã hội...

Tấm bằng khen là kỷ vật quý giá nhất của một gia đình có người nhà đã từng tham gia trong lực lượng vũ trang nhân dân. Ảnh: PhapluatNet

Để làm rõ tính chất pháp lý của sự việc trên, Thạc sỹ, Luật sư Nguyễn Tiến Đạt, đoàn Luật sư TP Hà Nội cho biết: “Theo quy định của Bộ luật Dân sự, với những tài sản mà pháp luật quy định phải đăng ký quyền sở hữu như nhà ở, ô tô, xe máy…, thì việc chuyển nhượng bắt buộc phải lập thành văn bản, phải được công chứng, chứng thực bởi cơ quan có thẩm quyền. Sau đó, bên mua có trách nhiệm liên hệ với cơ quan đăng ký quyền sở hữu tài sản để thực hiện thủ tục trước bạ sang tên.

Nếu tài sản không được cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu sẽ rất khó khăn trong việc xác minh nguồn gốc. Do vậy, tiềm ẩn rất nhiều rủi ro mà người mua không thể biết được khi giao dịch trong hợp đồng. Có thể ví dụ một vài trường hợp hay gặp như: “nhà xây trên đất lấn chiếm, đất đang có tranh chấp, đất phần trăm, đất nông nghiệp, thậm chí một vài trường hợp nhà xây trên đất đã có quyết định thu hồi”. Do vậy, sau khi mua, người chủ mới có thể phải đối mặt với tranh chấp về mặt pháp lý bất cứ lúc nào.

Theo Luật sư Đạt, trong vụ việc này, chính quyền nói rằng đây là đất công được giao khoán cho cá nhân thuê canh tác làm ao cá, trồng cây có thời hạn, không được phép xây dựng thành nhà để ở hoặc để bán. Việc người dân làm nhà và sinh sống ở đây là không đúng quy định của pháp luật. Thực tế đã có rất nhiều trường hợp người dân có thể do thiếu hiểu biết, mua phải đất không có sổ đỏ mà chỉ bằng giấy tờ viết tay dẫn đến phải chịu rủi ro giống như trong vụ việc này.

Căn cứ vào nội dung kêu cứu của người dân, hành vi của ông Dẫn có thể cấu thành tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, quy định tại điều 139 Bộ luật hình sự. Do đó, việc cơ quan chức năng vào cuộc làm rõ hành vi và động cơ của ông Dẫn sẽ là yếu tố quan trọng để đòi lại công bằng cho người dân đã mua phần đất do ông Dẫn chuyển nhượng trái phép.

Bên cạnh đó, không thể phủ nhận trách nhiệm của chính quyền địa phương trong trường hợp này trước tiên là UBND cấp xã. Mặc dù phát hiện hành vi chuyển nhượng, xây dựng trái phép đất công của ông Dẫn nhưng không có biện pháp mạnh tay để kịp thời ngăn chặn.

Theo quy định của Luật đất đai 2013 quy định về trách nhiệm quản lý đất đai của nhà nước, tại khỏan 3 điều 23 quy định: “Ủy ban nhân dân các cấp có trách nhiệm quản lý nhà nước về đất đai tại địa phương theo thẩm quyền quy định tại Luật này.”

Trong lĩnh vực xây dựng, UBND cấp xã có trách nhiệm: “Quản lý việc xây dựng, cấp giấy phép xây dựng nhà ở riêng lẻ ở điểm dân cư nông thôn theo quy định của pháp luật, kiểm tra việc thực hiện pháp luật về xây dựng và xử lý vi phạm pháp luật theo thẩm quyền do pháp luật quy định."

Theo đó, trong phạm vi trách nhiệm và thẩm quyền của mình, UBND cấp xã cần phải nắm được những hoạt động chuyển nhượng, xây dựng trái phép diễn ra trên địa bàn của mình để kịp thời xử lý hoặc thông báo với cơ quan có thẩm quyền xử lý.

Việc có hay không sự tiếp tay, làm ngơ của chính quyền địa phương trong quản lý như lời người dân tố cáo thì còn cần có sự vào cuộc của các cơ quan chức năng để xác minh làm rõ. Qua đó tìm ra những sai phạm cũng như trách nhiệm của từng cá nhân, tổ chức, cũng như đòi lại công bằng cho những người có quyền và lợi ích bị xâm phạm.

PhapluatNet sẽ tiếp tục thông tin.

Duy Anh

Liên quan đến việc giải quyết khiếu nại, phản hồi thông tin bài viết gửi tới, độc giả, bạn đọc xin vui lòng gọi tới số hotline: 0965122325 hoặc gửi thư điện tử đến BBT theo email: toasoan@phapluatnet.vn